v\:* {behavior:url(#default#VML);}
o\:* {behavior:url(#default#VML);}
w\:* {behavior:url(#default#VML);}
.shape {behavior:url(#default#VML);}
موضوع:
تاثیر سرمایه اجتماعی بر عملکرد
کسب و کارهای نوپای بیمه شهر تهران
مطالعه موردی: نمایندگیهای
بیمه ملت
بیان مساله
بنگاههای اقتصادی نهاد
اصلی تولید یک کشور به حساب می آیند که به تولید کالا و ارائه خدمات مورد نیاز یک
جامعه مشغول هستند.دراین راستا، یکی از جنبههای مهمی که در مورد یک بنگاه میتواند
اهمیت پیدا میکند.موضوع عملکرد و عوامل موثر برآن است.اینکه چرا بنگاهها با
یکدیگر متفاوت هستند و نقش عوامل اثرگذار در این میان چقدر است همواره از مسائلی
است که در موضوع تحقیقات مربوط به بنگاهها به چشم میخورد.این مسئله بخصوص در
مورد بنگاههای کوچک و نوپا ،بدلیل ویژگیهای خاص آنها وآسیبپذیری بیشتر و نقش
مهمی که در ایجاد اشتغال و تولید در جامعه دارند از اهمیت دو چندانی برخوردار است.
بر اساس تئوری منبع محور[1] آنچه میتواند میتواند
بر خروجیهای بنگاه اثرگذار باشد منابع بنگاه و ویژگیها و تمایزات آن منابع نسبت
به سایر بنگاههاست[2].بنابر این دیدگاه منابعی مانند
سرمایهانسانی، مالی و ... برای تمامی فعالان اقتصادی به طور یکسان وجود ندارد و
همین تفاوتها در امکان و زمان دسترسی به منابع عامل مهمی در برتری بنگاهها نسبت
به یکدیگر است(همان). وقتی با رویکرد منبعمحور به کسبوکارها نگاه شود نقش کلیدی
در رشد یا افول بنگاهها منابع آن و ویژگیهای آن منابع است.
یکی از مفاهیم جدید که از جامعه شناسی وارد ادبیات اقتصاد شده است، مفهوم
سرمایه اجتماعی است. بوردیو اولین کسی بود که مفهوم سرمایه اجتماعی را به عنوان
سرمایه اقتصادی مطرح کرد. اهمیت این مفهوم جدید ازین جهت است که سرمایه
اجتماعی بعنوان یک منبع استراتژیک و نامشهود در روابط اجتماعی نهفته است و میتواند
تبادل اطلاعات،شناسایی ایدهها، فعالیتها و امکان دستیابی به مزیتهای رقابتی را
تسهیل کرده و بالا ببرد. سرمایهاجتماعی از آنجاکه
جزء داراییهای نامشهود یک بنگاه است و در دل ارتباطات وتعاملات بین افراد وجود دارد برعکس منابع مادی به سادگی قابل اندازهگیری و سنجش نیست و بهمین
خاطر مطالعه روی تاثیرات وجود چنین سرمایهای در بنگاهها نیز آسان نیست.
اما در دنیای رقابتی
امروز که بقاء و شکست شرکتها به سادگی اتفاق میافتد توجه به عواملی که باعث
پایداری و عملکرد بهتر کسبو کارها میشود اهمیت بیشتری پیدا کرده است.همانطور که
گفته شد وقتی سرمایهاجتماعی بعنوان یک منبعِ درون روابط افراد تعریف میشود بنابر
رویکرد منبع محور باید اثرات آن در عملکرد بنگاه دیده شود.مساله اصلی این تحقیق
نیز برپایه همین ارتباط است و درآن تلاش میشود تاثیر سرمایه اجتماعی بر روی
عملکرد کسب و کارهای بیمه شهر تهران سنجیده شود.
تعیین میزان تاثیر سرمایهاجتماعی
بر عملکرد کسبوکارها،برای فعالان اقتصادی و کارآفرینان باعث میشود نیروی انسانی
علاوه بر کارکردهای عادی و سنتی که برای آن وجود دارد،بعنوان عاملان اصلی ایجاد و
رشد سرمایهاجتماعی در نظر گرفته شده و از جنبههایی دیگری نیز به آنان نگریسته
شود.بعلاوه اهمیت موضوعاتی چون اعتماد بین کارکنان سازمان،حضور در شبکهها و
پیوندهای شبکهای در تعالی سازمانها و لزوم توجه به این مولفههای سرمایهاجتماعی
از نتایج بعدی این تحقیق است.
جامعه آماری مورد مطالعه
این تحقیق نمایندگیهای شرکت بیمه ملت است. این شرکت بزرگترین بیمه خصوصی(از نظر
سرمایه) است و به دلیل خصوصی بودن از امتیازات شرکتهای بیمه دولتی برخوردار نیست.
پیشینه ی نظری
7. سابقه پژوهش:
7-1.ادبیات
مفهومی ونظری مرتبط متغیرهای تحقیق
تفاوت در عملکرد بنگاهها
همواره از مسائل مورد توجه محققان بوده است (راملت و همکاران،1991)[ آنها به دنبال شناسایی عوامل تاثیرگذار دراین تفاوت در عملکردها بودهاند.
براي اين موضوع دو رويكرد تئوريك وجود دارد.يكي رويكرد منبع محور و ديگري رويكرد رابطهاي.
دیدگاه منبع محور در
بنگاه بر روی قابلیتهای بنگاه متمرکز است. يك بنگاه مجموعهاي از منابع فيزيكي،
انساني و سازماني است.این دیگاه بنگاه را مخزنی از منابع می بیند که شامل منابع
حیاتی نامشهودی است که میتواند مزیت رقابتی یا منفعت اقتصادي برای بنگاه ایجاد
کند(بارني،1991).رويكرد منبع محور روي منابع توليد تمركز دارد تا بتواند به اين سوال پاسخ
دهد كه چرا شركتهاي موفق ميتوانند منافع اقتصادي خود را در طول زمان حفظ كنند.
اگر منابع يك شركت ويژگيهایی داشته باشند كه ديگر بنگاهها از آن بيبهره
باشند،اين منابع در كسب وكار ميتوانند منجر به عملكرد بهتر و مزيت رقابتي بالاتر شود(چيشلم
و نيلسون،2009).از این دیدگاه منابعي که به راحتي قابل خريد نيستند و بدست آوردن آنها
مستلزم فرآيندهاي زمانبر يا تغييرات وسيع در سازمان است ميتواند منبع منحصر به
فردي براي بنگاه باشد وعملكرد متفاوت بنگاهها بستگي به نوع منابع منحصربه فرد و
قابليتهاي هر كدام از بنگاهها دارد(كنرو پراهالاد،1996)
داير و سين](1998)در تبيين
ديدگاه رابطهاي اینطور بحث میکنند که منابع حیاتی بنگاه میتواند از مرزهای
بنگاه فراترباشد و منابع بین شرکتی باشد.در دیدگاه رابطهای مزیت رقابتی، در روابط
بین بنگاه و شناسایی منابع و داراییخاص
ارتباطی است.آنها دارایی خاص ارتباطی یا رابطهای، را نوعی از دارایی تعریف میکنند
که بطور خاص از ارتباط بنگاه با سایر بنگاهها بدست میآید و نتیجه تعامل و تبادل
منابع، قابلیتها يا دانش است.مانند(رابطه بنگاه و مشتریان و تامین کنندگان یا ادغام و همکاری با دیگر بنگاهها).این نوع دارایی
برای بنگاهی که حالت ایزوله- به معني ارتباطات كم و محدود- دارد دستیافتنی نیست در نتیجه
چنانچه بنگاه نتواند بادیگر نهادها و فعالان که خارج از محیط داخلی او هستند؛
ارتباط برقرار کند نمیتواند این دسته از داراییها بدست آورد.دیدگاه رابطهای سطح
بالاتر عملکرد را در ایجاد همکاریهای مشترک بین بنگاهی میداند و در این راستا
بیان میکند که ارتباط بین بنگاهها اگر به سمت ایجاد داراییهای خاص رابطهای
حرکت کند میتواند موجب مزیت برای آن گروه از شرکتها شود. داير و سينف(1998)چهار
عامل تعیین کننده برای دیدگاه خود مطرح میکنند:
- داراییهای مخصوص
ارتباط
- رویههای اشتراک دانش
- منابع و قابلیتهای
مکمل
- حاکمیت اثربخش
مقایسه دو دیدگاه
رابطهای و منبعمحور
رویکردرابطهای
رویکرد منبع محور
ابعاد
یک جفت بنگاه یا شبکهای
از بنگاهها
بنگاه
سطح تحلیل
رویههای اشتراک دانش،منابع
مکمل و حاکمیت موثر
ویژگیهای منابع
فیزیکی،انسانی و داراییهای نامشهود
منشا اصلی ایجاد سود
بالاتر
موانع تقلید در سطح
شبکه
موانع تقلید در سطح
بنگاه
مکانیزم حفظ منافع
اما اينكه براي تحقيقات
كدام رويكرد انتخاب شود،بستگي به نوع،ماهيت وكاركردهاي عامل اثرگذار بر عملكرد
بنگاهها دارد،كه در اين تحقيق سرمايه اجتماعي مدنظر است.
سرمایهاجتماعی و اهمیت
آن
در مورد سرمایهاجتماعی
تعاریف گوناگونی از سوی محققان ارائه شده است مقاله ال جی هانیفان[12] در سال 1916 در مورد حمایتهای محلی از مدارس روستایی یکی از اولین موارد
استفاده از عبارت “سرمایه اجتماعی” در اشاره به همبستگی اجتماعی و سرمایه گذاری
فردی در جامعه است.وی اینگونه بیان میکند که:
"منظور من املاک، داراییهای
شخصی یا پول نیست. منظور من آن چیزی است که باعث میشود این اشیاء محسوس در زندگی
روزمره مردم بیشتر به حساب بیایند، یعنی حسن نیت، دوستی، حس همدردی و مراودات
اجتماعی بین گروهی از افراد یا خانوادهها که یک واحد اجتماعی را تشکیل میدهند...
اگر شخصی با همسایهاش ارتباط برقرار کند و به تعاقب، آن دو با دیگر همسایگان
ارتباط برقرار کنند، در این حالت انباشتی از سرمایه اجتماعی به وجود خواهد آمد که
فوراً نیازهای شخصی آنها را برآورده کرده و حتی می تواند باعث بهبود چشمگیر کیفیت
زندگی در کل آن اجتماع گردد. در حالیکه کل اجتماع از همکاری اجزاءش منتفع میشود،
خود افراد نیز از مزایایی مانند مساعدت، همدردی و دوستی با همسایگان بهرهمند خواهند شد " (131-130PP:).
جاکوبز[13](1961) در ادامه این روند
اشاره به شبکههای موجود در بافتهای حومه شهر دارد ودر آن را حالتی از سرمایهاجتماعی
معرفی میکند. گرانووتر[14](1973)در مقاله خود با عنوان
" قدرت گرههای ضعیف "
به تبیین گرهها و پیوندهای اجتماعی افراد در
شبکه اجتماعیشان پرداخت و گرههای اجتماعی بین فعالان را بر اساس چهار معیار
تناوب تماس، شدت احساسی رابطه، درجه صمیمیت رابطه و میزان تعهد متقابل طرفین رابطه
میتوان تحلیل کرد.او گرههای ضعیف را دوستان و آشنایان و گرههای قوی را دوستان و آشنایانی که روابط
صمیمی با فرد دارند میداند. وی معتقد است گرههای ضعیف در دسترسی بیشتر به
اطلاعات در شبکه نسبت به گرههای قوی مزیت دارند.
بوردیو[15]
اولین کسی بود که مفهوم سرمایه اجتماعی را به عنوان سرمایه اقتصادی مطرح کرد. بوردیو بین سه نوع سرمایه تمایز قائل می شود: سرمایه
اقتصادی، سرمایه فرهنگی و سرمایه اجتماعی. او سرمایه اجتماعی را چنین تعریف می
کند: "مجموعه منابع حقیقی یا بالقوه مرتبط با مالکیت شبکه
پایداری از روابط کم و بیش نهادینه شده بر اساس آشنایی و پذیرش متقابل" (هان،2006)[16].سرمایهاجتماعی
برای بوردیو،موقعیتها و روابط در گروهها و شبکههای اجتماعی است که دسترسی به
فرصتها، اطلاعات، منابع مادی و موقعیتهای اجتماعی را برای افراد افزایش میدهد.(بوردیو،1380 ص 31(
کولمن[17](1990) سرمایه اجتماعی را یک دارایی معرفی
میکند که " در ذات ساختار روابط
انسان بین انسانها وجود دارد"(کولمن،1990: p.302) ؛کولمن در مقاله خود اشکال عمده سرمایه اجتماعی
را تعهدات و انتظارات، ظرفیت بالقوه اطلاعات و ضمانتهای اجرایی موثر،روابط مبتنی
بر قدرت،سازمانهای اجتماعی انطباق پذیر میدهد.
پاتنام [18](1993)
با بررسی مناطقی در جنوب ایتالیا و در جستجوی یافتن عوامل شکل گیری جوامع
مدنی سیمای جدیدی به سرمایهاجتماعی بخشید
وی بهصورتی متمایز از بوردیو سرمایهاجتماعی را معرفی میکند.وی سرمایهاجتماعی
را شامل شبکهها هنجارها، پیوندها و اعتماد اجتماعی میداند که همکاری و هماهنگی
برای منافع متقابل را تسهیل میکند و به نهادهای اجتماعی اجازه تولید بیشتر میدهد.او
رابطه قوی سرمایه اجتماعی با مسئولیت مدنی را بیان میکند.(ایکدا[19]،2008) با توجه به کار محققانی مانند
پاتنام و جاکوبز بر این عقیده است که "سرمایه اجتماعی یک پدیده مهم است
که خلق ارزش میکند؛چون میتواند فاکتورهای دیگر- مانند نیروی کارو دانش فنی- را
برای تولید بازده و خروجیهای ارزشمند،تکمیل کند(ایکدا،2008: p.171).
اما با توجه به تعاریف مختلف و گوناگونی که برای سرمایهاجتماعی
وجود دارد و ابعاد مختلفی که برای آن توسط محققان ذکر شده است ناهاپیت و گوشال[20](1998)
با ارائه مدلی کامل یکی از جامع ترین مدلها برای توصیف ابعاد سرمایهاجتماعی ارائه
کردند.آنها سرمایه اجتماعی را به سه بعد رابطهای ، ساختاری و شناختی تقسیم
کردند.بعد رابطهای اشاره به ارزشهای ایجاد شده ناشی از یک
رابطه دارد که جنبههای مهم آن اعتماد،هنجارها و هویت مشترک است.بعد ساختاری به
الگوی کلی ارتباط بین کنشگران میپردازد و اینکه چه کسی با چه افرادی در تماس است
و این تماس با چه کیفیت و سازمانی وجود دارد.آنها پیکره بندی شبکهای،پیوندهای
شبکهای و تناسب سازمانی را در این طبقه قرار میدهند.بعد سومی که در مدل آنها
مطرح میشود بعد شناختی است که از نظر ایشان درک متقابل میان فعالان یک شبکه از
طریق وجود زبان و کدهای مشترک و حکایتهای مشترک تسهیل شده و تحقق مییابد.در جدول
زیر مولفههایی که در تحقیقات سایر محققین که در حوزه سرمایهاجتماعی مطالعاتی
انجام دادهاند آمده است
نویسنده
بعد ساختاری
رابطهای
بعد شناختی
مارلین و ولف[21]
گرههای شبکه،پیکرهبندی سازمان
اعتماد،هنجارها و احترام
متقابل،هویت
زبان و کدهای مشترک و داستانهای
مشترک
لیو و بسر[22]
پیوندهای اجتماعی
اعتماد،هنجارها و توقعات
-
ناهاپیت و گوشال
پیوندهای شبکه،
پیکرهبندی،سازمان
اعتماد ،هنجارها انتظارات
زبان وکدهای مشترک و حکایات
مشترک
یلی رنکو[23] و همکاران
تعاملات اجتماعی
پیوندهای شبکهای و شبکه مشتریان
-
-
پیرولو و همکاران
گرههای ضعیف و قوی
-
-
چوا[24]
پیوندهای اجتماعی
تعدد تماسها و تعاملات
اعتماد
تمایل به همکاری، هویت مشترک،
زبان مشترک
حکایات مشترک
اینکن[25] و تسانگ
پیوندهای شبکه
پیکره بندی شبکه
اعتماد
اهداف مشترک
فرهنگ مشترک
پیشینه ی تجربی
تحقیقات زیادی در داخل کشور برروی اثرات سرمایه اجتماعی انجام گرفته است
لیکن شاید بتوان از نزدیکترین آنها به موضوع این تحقیق به مورد زیر اشاره کرد:
· جلیلیجشنآبادی(1386)
تاثیر سرمایه اجتماعی را در موفقیت تعاونیهای تولیدی در مشهد بررسی کرده است.در
تحقیق انجام شده، سه مولفه اعتماد،مشارکت اجتماعی و تعاملات اجتماعی را برای سنجش
سرمایه اجتماعی مورد استفاده قرار داده است. ابزار جمع آوری دادهها پرسشنامه بوده
است که با استفاده از تکنیک تحلیل همبستگی است تجزیه تحلیل شده است.بین متغیر
موفقیت که بقاء و فعالیت تعاونیها در نظر گرفته شده و متغیرهای سرمایهاجتماعی
تحلیل همبستگی انجام شده که بر اساس آن
همبستگی 48 درصدی بین سرمایه اجتماعی و موفقیت تعاونیهای تولید وجود
دارد.این تحقیق دارای ضعف تئوری برای ارتباط دادن مفهوم سرمایه اجتماعی و بنگاه
اقتصادی است بطوریکه در آن تنها از روی تعاریف سرمایه اجتماعی که رویکردی اقتصادی داشتهاند
بعنوان مبانی تئوریک استفاده شده است.نکته دیگر جامعه آماری کم تحقیق است که از
قدرت تعمیم مدل کاسته است چرا که در این تحقیق از 8 بنگاه برای
جامعه آماری استفاده شده است و بین اعضاء آنها پرسشنامهها توزیع شده است.
7-3. سابقه
پژوهش ها و مطالعات انجام گرفته خارجی:
در زمینه ارتباط سرمایه اجتماعی با عملکرد بنگاهها مطالعاتی در کشور های
مختلف جهان انجام شده است که از جمله به موارد زیر میتوان اشاره کرد:
پیرلو و همکاران[26] (2010 )،در مقالهای با عنوان " اثر
سرمایه اجتماعی بر رشد عملکرد بنگاههای نوپا
" اثرگرههای ضعیف و قوی اجتماعی بین بنگاههای نوپا و مشتریانشان را
بر رشد عملکرد آنها مطالعه کردند.آنها براساس تئوری منبع محور دو شاخصه اقتصادی و
نوآوری بعنوان معیار عملکرد بنگاه در نظر گرفتهاند.ابعاد سرمایه اجتماعی نیز گرههای
ضعیف و قوی درمدل لحاظ شده است . دوره مطالعه ایشان دو مرحله داشت و دادههای جمعآوری
شده از بنگاهها در مرحله پیش از رشد و رشد اولیه مد نظر قرارگرفتهاست. سوال اصلی
این تحقیق تاثیر سرمایهاجتماعی بر عملکرد بنگاههای نوپاست.
این تحقیق برروی105 بنگاه
در آمریکا انجام شد.دوره زمانی این تحقیق در سالهای 1998 و 2005 بود و روش تحقیق
ایشان در دو مرحله یادشده یکسان است.متغیرهای مستقل این تحقیق ابعاد سرمایهاجتماعی
با شاخص گرههای ضعیف و قوی و متغیر وابسته که نشاندهنده عملکرد بنگاه است،رشد
فروش سالانه در دو مرحله زمانی تحقیق در نظر گرفته شده است. متغیرهای تعداد
کارکنان، فاصله مشتریان از بنگاه، سرمایهگذاری در صنعت نیز بعنوان متغیرهای
کنترلی در مدل آمده است روش تحقیق آنها به این صورت است که در مرحله اول ابعاد
سرمایه اجتماعی از طریق پرسشنامه ارسالی برای کارآفرینان جامعه هدف ارسال شد و آمار عملکرد بنگاهها نیز از طریق مراجع رسمی
گردآوری شد.در مرحله دوم، بعد از 7 سال از بین نمونه اولیه که اکنون در مرحله رشد
اولیه قرار داشتند (84)بنگاه نجات یافته را به همان شیوه قبل مطالعه کردند. تکنیک
مورد استفاده آنها برای آزمون فرضیهها، رگرسیون است.نتايج آنها در در بخش عملکرد اقتصادی بنگاهها
حاکی از اثر مثبت گرههای قوی و ضعیف بر عملکرد اقتصادی آنها بود.
باتجارگال[27] (2007) روی 94 کارآفرین
با کسب و کار اینترنتی در منطقه گوانجی چین مطالعهای انجام دادند. دادههای این
مطالعه در سال 2001 گردآوری شده و ابزار گردآوری دادهها مصاحبه تلفنی بوده است.
این تحقیق با استفاده از تئوری شبکههای اجتماعی به سنجش میزان اثرگذاری سرمایهاجتماعی
و سرمایهانسانی بر عملکرد بنگاه میپردازد و به دنبال اثر همزمان سرمایه اجتماعی
و انسانی روی عملکرد بنگاههای مورد نظر است. متغیرهای مستقل این تحقیق شامل
سرمایه اجتماعی با شاخص غنای حفرههای اجتماعی شبکه کارآفرین، سرمایه انسانی با
شاخصهای تجربه قبلی در راهاندازی کسبوکار،تجربه در صنعت مربوطه و تجربه کاری در
کشورهای توسعه یافته هستند.متغیر وابسته نیز عملکرد بنگاه است که با شاخص بقاء یا
تعطیلی بنگاه اندازه گیری شده است.
عمر بنگاه ، اندازه بنگاه و سرمایه آن نیز
بعنوان متغیر کنترلی در مدل در نظر گرفته شدهاست. در این تحقیق بااستفاده از تکنیک رگرسیون میزان اثر سرمایه اجتماعی و
انسانی روی عملکرد بنگاه مورد شنجش قرارگرفت و نتایج نشان میدهد که که سرمایه اجتماعی کارآفرین روی عملکرد بنگاه
تاثیر مثبت دارد و احتمال بقای بنگاه را افزایش میدهد.آنها در این تحقیق بر روی
مزیتهای سرمایهاجتماعی - با تمرکز روی شکافهای ساختاری- در تهیه اطلاعات و تسهیل
دستیابی به اطلاعات و فرصتهای سرمایهگذاری بعنوان عواملی که نقش مهمی در بقای
بنگاهها دارند، تاکید کردند.به نظر میرسد چنانچه در ایجاد مدل ، محققان برای
سرمایهاجتماعی از یک متغیر دیگر نیز استفاده میکردند،مدل از حیث متغیرهای مستقل
غنای بیشتری پیدا میکرد چرا که روش گردآوری دادهها این امکان را در اختیار آنها
قرار داده است.
لین[28] و همکارانش(2006) ارتباط قابلیتهای کارآفرینانه ،سرمایه اجتماعی و
استراتژی های کارآفرینی را بر عملکرد بنگاههای نوپا و تکنولوژیمحور در تایوان
مطالعه کردند.آنها بخشی از مطالعه خود را به بررسی مولفههای سرمایه اجتماعی
وتاثیر آن بر عملکرد بنگاهها اختصاص دادند. رویکرد تئوریک آنها بر اساس تئوری
منبعمحور قرار دارد و به دنبال کشف پاسخ این سوال است که آیا سرمایه اجتماعی میتواندمانندیک
واسطه بین منابع و بنگاه بر شاخصهای عملکرد آن تاثیرگذار باشد یا خیر.
متغیرهای سرمایهاجتماعی آنها عبارت بود از شبکههای غیررسمی شخصی،تعاملات
اجتماعی (با همکلاسان،دوستان و همکاران صنعتی ، دسترسی به تصمیم گیران صنعت و
اعتماد به همکاران بعنوان متغیر مستقل تحقیق در نظر گرفتند.شاخصهای عملکردی مد
نظر تحقیق نیز عبارت بود از : ،محصول جدیدتجاری شده،اعتبار در صنعت، سهم
بازار(فروش)و تامین مالی سهامداران.
روش گردآوری آنها استفاده از پرسشنامه بود و این پرسشنامهها برای 125
کارآفرین ارسال شده است.تجزیه و تحلیل دادهها با استفاده از تکنیک رگرسیون بین
متغیرها انجام شده است.نتایج این تحقیق نشاندهنده نقش تسهیل کننده سرمایه اجتماعی
در عملکرد بنگاه است. بدین صورت که سرمایه اجتماعی از طریق اثر روی منابع و
استراتژیهای بنگاهها روی عملکرد تاثیر گذار است.
بوسما[29] و همکاران(2004) در تحقیقشان بدنبال یافتن ارزش سرمایهگذاری روی سرمایهانسانی
و اجتماعی در بنگاههای نوپا و تاثیرآن بر عملکرد بنگاههای یادشده بودند.آنها روی
1100 کارآفرین در هلند متمرکز شدند و دادههای خود را بین سالهای 1995تا 1997 جمعآوری
کردهاند.در بخش سرمایهاجتماعی و عملکرد آنها متغیرههای حضور در شبکههای رسمی
کارآفرینی،حمایت عاطفی خانوادهها و کانالهای دسترسی به اطلاعات را بعنوان
متغیرهای مستقل و عملکرد را با شاخصهای بقای بنگاه،رشد تعداد
کارکنان(اشتغالزایی)در نظر گرفتند.ابزار جمع آوری دادهها پرسشنامه بود و برای
تجزیهو تحلیل دادهها از تکنیک رگرسیون استفاده شدهاست.نتایج تحقیق آنها نشان میدهد
که متغیرهای حضور در شبکههای رسمی و تماس با دیگر کارآفرینان، دسترسی به اطلاعات از طریق شبکه اجتماعی و حمایتهای عاطفی خانواده برای کارآفرینان در مجموع
اثر مثبتی روی عملکرد فعالیتهای کارآفرینانه که بصورت بنگاههای نوپا شکل میگیرد
دارد.تحقیق مذکور به این نتیجه اشاره میکند که سرمایهگذاری روی ارتقای سطح
سرمایهاجتماعی کارآفرینان منجر به افزایش احتمال بقای بنگاه میشود.
مرلو[30]و همکاران(2006)با تحقیق
برروی 112 فروشگاه خرده فروشی زنجیرهای برای سنجش تاثیر سرمایهاجتماعی روی
عملکرد این فروشگاهها مطالعه کردند.رویکرد تئوریک آنها در این تحقیق تئوری منبعمحور
است.آنها سرمایهاجتماعی و اجزای آن را ازین جهت که منابعی ارزشمند و غیرقابل
جایگزین و تقلید هستند بعنوان زیربنای فرآیندهای کلیدی و ارزشهای بنگاه در نظر
گرفتند و آنرا روی عملکرد بهتر اثرگذار میدانند.
شاخص عملکرد در این تحقیق برای آنها نوآوری و رضایت مشتریان از خدمات
فروشگاه است.آنها برای سرمایهاجتماعی از مدل ناهاپیت و گوشال استفاده کردندو در
ابعاد شناختی،رابطهای و ساختاری به بررسی فرضیههای خود پرداختند.آنها براساس
تئوری منبعمحور براین اعتقاد هستند که سرمایهاجتماعی عامل تبادل و ترکیب بهتر
منابع هستند.نتایج تحقیق آنها که دادههای آن بوسیله پرسشنامه جمع آوری شد نشان
داد که رابطه مثبتی بین خلاقیت در فروشگاه وجود دارد.درواقع برای اینکه سطوح
بالاتری از خلاقیت در فروشگاه رخ دهد دانش میبایست به شیوه موثری ترکیب شده و به
اشتراک گذارده شود و شبکه ارتباطات و تعاملات میان افراد میتواند خلق ارزش را در
سازمان میسر کند و همین موضوع در مورد سطح رضایت مشتریان نیز مشاهده شد که میتواند
بخشی از آن ناشی از نوآوری و خلاقیت در این فروشگاهها باشد.
Social
capital, capabilities, and entrepreneurial strategies: a study of Taiwanese
high-tech new ventures
عنوان مقاله
Pirolo, L.,
& Presutti, M
نویسنده
2010
سال
آمریکا
محل انجام
منبع محور
مبانی تئوریک مورد استفاده
متغیر مستقل :
گرههای ضعیف و قوی
متغیر وابسته:
عملکرد باشاخصهای
رشد فروش
نوآوری در محصول
متغیرها
پرسشنامه
ابزار جمع آوری دادهها
رگرسیون
تکنیک
نتايج آنها در در بخش عملکرد اقتصادی که با شاخص فروش سالانه بنگاهها
اندازهگیری شده نشان میدهد سرمایهاجتماعی با مولفههای گرههای ضعیف و قوی
اثر مثبتی روی عملکرد بنگاهها در مراحل اولیه رشد دارد.
نتایج
Internet
entrepreneurship: Social capital, human capital,and performance of Internet
ventures in China
عنوان مقاله
Batjargal, B.
نویسنده
2007
سال
چین
محل انجام
شبکههای اجتماعی
رویکرد تئوریک
متغیر مستقل :
غنای حفرههای اجتماعی شبکه کارآفرین، سرمایه انسانی با شاخصهای تجربه
قبلی در راهاندازی کسبوکار،تجربه در صنعت مربوطه و تجربه کاری در کشورهای غربی
متغیر وابسته:
عملکرد باشاخصهای
بقاء یا تعطیلی بنگاه
متغیرها
مصاحبه تلفنی
ابزارجمعآوری دادهها
همبستگی
تکنیک
بخشی از این تحقیق که مربوط به اثر سرمایهاجتماعی و عملکرد بنگاههاست
نتایج نشان میدهد که بین سرمایه اجتماعی کارآفرین و عملکرد بنگاه ارتباط
معنادارمثبتی دارد و احتمال بقای بنگاه را افزایش میدهد.
نتایج
The Value of Human and Social
Capital Investments for the BusinessPerformance of Startups
عنوان مقاله
Niels Bosma,Mirjam van Praag,Roy Thurik,Gerrit de Wit
نویسنده
2004
سال
هلند
محل انجام
سرمایه انسانی و اجتماعی
رویکرد تئوریک
متغیرمستقل سرمایهاجتماعی:
حضور در شبکههای رسمی کارآفرینان
حمایتهای عاطفی خانواده
کانالهای ارتباطی
متغیر وابسته:
عملکردبا شاخصهای
بقاء بنگاه،رشد تعداد کارکنان
متغیرها
پرسشنامه
ابزارجمعآوری دادهها
رگرسیون
تکنیک
نتایج این تحقیق در بخش اثر سرمایهاجتماعی و
عملکرد کارآفرینان نشان داد با در نظر گرفتن جمیع اثرات سرمایهاجتماعی روی
متغیرهای وابسته، میتوان گفت که سرمایه اجتماعی اثر مثبتی بر ساخصهای عملکرد
بنگاه که ناشی از فعالیتها و ویژگیهای کارآفرین است، دارد.
نتایج
Social capital, customer service orientation and creativity in retail
stores
عنوان مقاله
Merlo, O., Bell, S.J., Mengüç, B. and Whitwell, G.J
نویسنده
2006
سال
آمریکا
محل انجام
منبع محور
رویکرد تئوریک
متغیرمستقل سرمایهاجتماعی:
مدل ناهاپیت وگوشال
در سه بعد شناختی،رابطهایو ساختاری
متغیر وابسته:
عملکردبا شاخصهای
نوآوری و رضایت مشتریان
متغیرها
پرسشنامه
ابزارجمعآوری دادهها
رگرسیون
تکنیک
این تحقیق ارتباط مثبت و معناداری را برای
استفاده از سرمایهاجتماعی و نوآوری در فروشگاهها گزارش میکند و از همین طریق
تاکید دارد که سرمایه اجتماعی روی رضایت مشتریان اثر مثبتی دارد.
نتایج
-5. فهرست مقالات کلیدی:
Pirolo,
L., & Presutti, M. (2010). The Impact of Social Capital on the Start-ups’
Performance Growth. Journal of Small Business Management 48 , 197-224.
Barney, J.
"Firm Resources and Sustained Competitive Advantage." Journal of
Management 17, 1991: 99-120.
Batjargal,
B. (2007). Internet entrepreneurship: Social capital, human capital,and
performance of Internet ventures in China. Research Policy 36 , 605-618
, and Gerrit de Wit. "The Value of Human and Socia lCapital
Investments for the Business Performance of Startups." Small Business
Economics 23, 2004: 227–236.
Coleman, J. "Social Capital in the Creation of Human Capital." The
American Journal of Sociology, 1988: 95-120.
Lin, B.-W., Li, P.-C., &
Chen, J.-S. (2006). Social capital, capabilities, and entrepreneurial
strategies: a study of Taiwanese high-tech new ventures. Technological
Forecasting & Social Change 73 , 168–181.
Merlo, O., Bell, S., Mengüç, B.,
& Whitwell, G. (n.d.). Social capital, customer service orientation and creativity
in retail stores. Journal of Business Research,59 , 1214-1221
7-6. معرفی کتابهای مهم در این موضوع
الوانی، سیدمهدی. )1385 ( سرمایه
اجتماعی.چاپ اول تهران:مانی.
خاکباز, افشین, حسن پویان. )1385( سرمایه
اجتماعی، اعتماد، دموکراسی و توسعه. تهران: شیرازه.
سروریان, سیدمحمدکمال, و بن فاین. )1385( سرمایه
اجتماعی و نظریه اجتماعی: اقتصاد سیاسی و دانش اجتماعی در طلیعه هزاره سوم. تهران:
پژوهشکده مطالعات راهبردی غیر انتفاعی.
بوردیو، پیر.(1380) نظریه کنش دلایل عملی انتخاب عقلانی،ترجمه
مرتضی مردیها.چاپ اول تهران:نشر نقشونگار
7-7. تحلیل ادبیات موجود، ومشخص کردن چارچوب مفهومی
تحقیق
با
توجه به مبانی نظری تحقیق که در بخش مربوطه ذکر شد؛ بر عکس رویکرد رابطهای
دایر(1998)که تمرکز آن روی روابط بین بنگاههاست تئوری منبع محور روی بنگاه
بعنوان واحد مورد تحلیل است تمرکز دارد(بارنی،1991). بر اساس این تئوری منابعی که
یک شرکت در اختیار دارد عامل تاثیر گذار در عملکرد بنگاههاست. تئوری منبعمحور
اینگونه بحث میکند که عامل مهم در تفاوت عملکردها ویژگیهای منابعی است که هر
بنگاه از آنها استفاده میکند و بنگاههایی که قادرند منابع و قابلیتها ویژهای
برای خود انباشته کنند یک مزیت برای خود ایجاد کردهاند(بارنی،1991). بنابراین هر
چقدر این منابع برای یک بنگاه منحصر به فرد باشد و دستیابی آن برای دیگر بنگاهها
ناممکن باشد میتواند عملکرد آن بنگاه را در سطح بالاتری قراردهد.
از
بعد دیگر سرمایه اجتماعی همانطور که ذکر شد، بنابه تعاریف محققانی مانند
کولمن(1990) یک منبع محسوب میشود که در شبکههای اجتماعی و روابط بین افراد وجود
دارد.در ادبیات سرمایه اجتماعی پیوندهای فرد با شبکهای که به آن تعلق دارد فرصتها
و منابعی را ایجاد میکند که در رسیدن به اهداف فرد را یاری میکند(بارت[31]،1992) و دسترسی به دیگر منابع را تسهیل میکند.پیوندهای
شبکه مجرایی برای اطلاعات فرآهم میکند و این پیوندها بر اساس ویژگیهایی که
گرانووتر[32](1973) به آن اشاره دارد به گرههای ضعیف یا قوی تقسیم
میشوند به علاوه از دیدگاه ناهاپیت و گوشال(1998) بعد شناختی سرمایهاجتماعی در
ارتباط بین افراد مبادله اطلاعات و تجارب را تسهیل میکند. در اين تحقيق با توجه
به مطالعات قبلي كه روي سرمايه اجتماعي و مولفههاي آن انجام شده است، متغيرهاي
سرمايه اجتماعي را از سه بعد شناختي،رابطهاي و ساختاري در مدل تحقيق وارد ونيز
براي شاخصهاي عملكردي بنگاه نيز از ميزان فروش سالانه شركتها استفاده ميشود.با
این توصیفات آیا سرمایه اجتماعی بعنوان یک منبع از دیدگاه منبعمحور میتواند عامل
اثرگذار روی عملکرد یک بنگاه باشد؟
نمایندگیهای بیمه ملت است.
7-8. فهرست منابع استفاده شده.(فهرست نویسی براساس
سبک APA )
Barney, J. (1991). Firm Resources and Sustained
Competitive Advantage. Journal of Management 17 , 99-120.
Barney, J. (1999). How a Firm's Capabilities Affect Boundary Decisions. Sloan
Management Review , 137-145.
Batjargal, B. (2007). Internet entrepreneurship: Social capital, human
capital,and performance of Internet ventures in China. Research Policy 36
, 605-618.
Bosma, N., van Praag, M., Thurik, R., & de Wit, G. (2004). The Value
of Human and Socia lCapital Investments for the Business Performance of
Startups. Small Business Economics 23 , 227–236.
Bradach, L., & Eccles, G. R. (1989). Price, Authority, and Trust:
From Ideal Types to Plural Forms. Annual Review of Sociology 15 ,
97-118 .
Burt, R. S. (2000). The network structure of social capital. Research
In Organizational Behavior,22 , 345-423.
Chisholm, A., & Nielsen, K. (2009). Social Capital and the
Resource-Based View of the Firm. Int. Studies of Mgt. & Org. 39, no. 2
, 7–32.
Chua, A. (2002). Influence of social interaction on knowledge ceation. Journal
of Intellectual Capital , 375-392.
Coleman, J. (1990). Foundations of social theory. cambridg:
Harvard University Press.
Coleman, J. (1988). Social Capital in the Creation of Human Capital. The
American Journal of Sociology , 95-120.
Conner, a. R., & Prahalad, C. K. (1996). A Resource-Based Theory of
the Firm: Knowledge versus Opportunism. Organization Science ,
477-501.
Dyer, h., & Singh, H. (1998). The relational view:Coopration
Strategy and Source of Interorganizational Competetive Advantage. The
Academy of Management Review 23 , 660-679.
Elfring, T., & Hulsink, w. (2007). Networking by Entrepreneurs:
Patterns of Tie-Formation in Emerging Organizations. Organization Studies
28 , 1849–1872.
Granovetter, M. (1985). Economic Action and Social Structure: The
Problem of Embeddedness. American Journal of Sociology 91 , 481–510.
Han, m. (2006). Developing social capital to achieve superior
internationalization: A conceptual model. Journal of International
Entrepreneurship 4 , 99–112.
Hanifan, L. J. (1916). "The rural school community center.130-138.
((1916)). Annals of the American Academy of Political and Social Science
67 , 130-138.
Hansen, G. S., & Wernerfelt, B. (1989). DETERMINANTS OF FIRM
PERFORMANCE: THE RELATIVE IMPORTANCE OF ECONOMIC AND / ORGANIZATIONAL
FACTORS. Strategic Munagemlent Journal , 399-41 1.
Ikeda, S. (2008). The meaning of “social capital” as it relates to the
market process. Rev Austrian Econ 21 , 167–182.
Inken, A., & Tsang, E. (2005). Social Capital, Networks, and
Knowledge Transfer. Academy of Management Review , 146-165.
Inkpen, A., & Tsang, E. (2005). Social capital, networks, and
knowledge transfer. Acad Manag Rev 30 , 146-165.
Lin, B.-W., Li, P.-C., & Chen, J.-S. (2006). Social capital,
capabilities, and entrepreneurial strategies: a study of Taiwanese high-tech
new ventures. Technological Forecasting & Social Change 73 ,
168–181.
Lin, N. (2001). Social capital: A theory of social structure and
actions. Cambridge University press: New York.
Liu, A., & Besser, T. (2003). Social Capital and Participation in
Community Improvement Activities by Elderly Residents in Small Towns and
Rural Communities. Rural Sociology 68 , 343-365.
Luo, X., Griffith, D. A., & Liu, S. Y.-Z. (2004). The Effects of
Customer Relationships and Social Capital on Firm Performance: A
ChineseBusiness Illustration. Journal of International Marketing ,
25-45.
Merlo, O., Bell, S., Mengüç, B., & Whitwell, G. (n.d.). Social
capital, customer service orientation and creativity in retail stores. Journal
of Business Research,59 , 1214-1221.
Misztal, B. (1996). Trust in Modern Societies. The Search for the
Bases of Social Order. Cambridge. Cambridge: Polity Press.
Nahapiet, J., & Ghoshail, S. (1998). Social capital, intellectual
capital and the organizational advantage. Academy of management review 23
, 242-266.
Pirolo, L., & Presutti, M. (2010). The Impact of Social Capital on
the Start-ups’ Performance Growth. Journal of Small Business Management 48
, 197-224.
Putman, R. (1993). Making Democracy Work: Civic Traditions in Modern
Italy: Princton. princeton: princeton.
Spillan, j., & Parnell, J. (2006). Marketing Resources and Firm
Performance Among SMEs. European Management Journal, 24 , 236-245.
Steinfield, C., Scupola, A., & López-Nicolás, C. (2010). Social
capital, ICT use and company performance: Findings from theMedicon Valley
Biotech Cluster. Technological Forecasting & Social Change 77 ,
1156–1166.
Tsai, k.-h., & Chyuan, j. (1996). The relationship between firm
performance and board characteristics in Ireland. Management Science ,
1199-1214.
Tsai, S., & Ghoshal, w. (1998). Social capital and value creation :
the role of interfirm networks. Academy of Management 41 , 464-476.
Yli-Renko, H., Autio, E., & Sapienza, H. J. (2001). Social Capital,
Knowledge Acquisition, and Knowledge Exploitation in Young Technology-Based
Firms. Strategic Management Journal 22 , 587–613.
بوردیو،پیر. (1380). نظریه کنش،دلایل
عملی انتخاب عقلانی،ترجمه مرتضی مردیها. چاپ اول تهران: انتشارات نقش و
نگار.
جلیلی جشن آبادی, م. (1386). بررسی نقش
سرمایه اجتماعی در موفقیت تعاونی های تولید(مطالعه مورد تعاونی های تولید مشهد).
تهران: پایان نامه کارشناسی ارشد،دانشگاه تهران.
خاکباز, ا., & پویان, ح. (1385). سرمایه
اجتماعی اعتماد، دموکراسی و توسعه. تهران: شیرازه.
سروریان, س., & فاین, ب. (1385). سرمایه
اجتماعی و نظریه اجتماعی: اقتصاد سیاسی و دانش اجتماعی در طلیعه هزاره سوم.
تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی غیر انتفاعی.
نوآوری پژوهش:
از آنجا که تحقیقات مشابه در مورد ارتباط بین عملکرد
بنگاه و سرمایه اجتماعی در داخل کشور صورت نگرفته است؛ موضوع این پژوهش دارای
تازگی و نوآوری موضوعی است که خود می تواند سرآغازی برای انجام مطالعات بعدی برای
سایر محققان باشد.
گزارههای
پژوهش
هدفهای
پژوهش:
هدف این تحقیق شناسايي اثر سرمایه اجتماعی بر عملکرد
هدف پژوهش
-
شناسایی اثر پیوندهای قوی اجتماعی بر فروش نمایندگیها.
-
شناسایی اثر پیوندهای ضعیف اجتماعی بر فروش
نمایندگیها.
-
شناسایی اثر داشتن هویت مشترک با دیگران بر فروش
نمایندگیها.
-
شناسایی اثر اعتماد به دیگران در شبکه اجتماعی
بر فروش نمایندگیها.
-
شناسایی اثر داشتن زبان وكدهاي مشترك با شبكه اجتماعي برفروش
نمايندگيها.
سئوالات /فرضيههای
پژوهش:
آیا سرمایه اجتماعی در عملکرد
نمایندگیهای بیمه ملت در شهر تهران تاثیر دارد؟
فرضیه اصلی تحقیق:
سرمایه اجتماعی بر عملکرد نمایندگیهای
بیمه ملت تاثیر دارد.
9-2-2. فرضيههای فرعی تحقيق:
1. داشتن پیوندهای قوی اجتماعی بر فروش
نمایندگیها تاثیر دارد.
2. داشتن پیوندهای ضعیف اجتماعی بر فروش نمایندگیها تاثیر دارد.
3. اعتماد به دیگران در شبکه اجتماعی بر فروش
نمایندگیها تاثیر دارد.
4. داشتن هویت مشترک با دیگران بر
فروش نمایندگیها تاثیر دارد.
5. داشتن زبان و كدهاي مشترك باشبكه اجتماعي بر فروش نمايندگيها تاثير دارد.
. روش انجام پژوهش:
10-1. تعريف روش پژوهش:
این پژوهش از نظر
نوع یک پژوهش کاربردی از نوع توصيفي_پيمايشي است که به روش کتابخانهای و میدانی
در نظر دارد متغیر وابسته را بر اساس تابعی از متغیرهای مستقل و کنترلی تعریف
نماید.
-2. متغيرهاي پژوهش:
متغیر عملکرد بنگاه حجم فروش بنگاهها
مد نظر قرار میگیرد.متغیرهای این پژوهش ابعاد سرمایه اجتماعی هستند که از مرور
ادبیات حاصل شدهاند اعتماد(لین وهمکاران،2006)، پیوندهای قوی(پیرولو،2010)،
پیوندهای ضعیف(2010)و زبان وكدهاي مشترك(ناهاپيت وگوشال،1998) و بعلاوه متغیرهای
کنترلی این تحقیق از مولفههای سرمایهانسانی است و عبارتند از تحصیلات و تجربهكاري(لین
و همکاران،2006)
متغیرهای مستقل این
تحقیق ابعاد سرمایه اجتماعی هستند عبارتند از:
اعتماد[33]
هویت مشترک[34]
پیوندهای قوی[35]
پیوندهای ضعیف[36]
زبان
وكدهاي مشترك
در این مطالعه
متغیرهای کنترلی پژوهش عبارتند از:
سابقهکاری
تحصیلات
. تعريف مفهومي متغيرها:
اعتماد: براداچ و
اکلس[37] اعتماد را اینگونه تعریف میکنند:نوعی
انتظار(ذهنیت) که ترس از اینکه طرف مقابل
بصورت فرصتطلبانهای عمل کند را کاهش میدهد(1989, p:104).
میتزال[38](1996) اعتماد را نوعی برداشت میداند که افرد
انتظار اعمال آگاهانهی مناسب از دیگران دارند. اعتماد بعنوان مکانسیم حاکمیتی در
ورود به شبکهها عمل می کند(اوزی[39]،1996) و قابلیت اعتماد برای یک فرد به معنی آن است که دیگران میتوانند به
او اعتماد کنند،و او قادر خواهد بود برای دستیابی به اهدافش از پشتیبانی دیگران
بهرهببرد (تسای و گوشال[40]،1998).
گرانووتر[41](1973)براین عقیده است که گرههای اجتماعی
بین فعالان را بر اساس چهار معیار تناوب تماس، شدت احساسی رابطه، درجه صمیمیت
رابطه و میزان تعهد متقابل طرفین رابطه میتوان تحلیل کرد.او گرههای ضعیف را
دوستان و آشنایان و گرههای قوی را دوستان
و آشنایانی که روابط صمیمی با فرد دارند میداند. وی معتقد است گرههای ضعیف در
دسترسی بیشتر به اطلاعات در شبکه نسبت به گرههای قوی مزیت دارند.
ناهاپیت و
گوشال(1998) هویت مشترک را نوعی فرآیند در نظر میگیرند که فرد خود را متعلق به یک
گروه یا جمعی از مردم میداند که فرد ارزشها یا استاندارهایی را از اعضای دیگر گره
دریافت میکند.
زبان
وكدهاي مشترك[42].زبان يك كاركرد مستقيم و مهم در روابط اجتماعي دارد و ابزاري است كه
مردمان بوسيله آن تبادل نظر و اطلاعات انجام ميدهند،سوال ميپرسند و كسبوكارشان
را هدايت ميكنند.بنابراين داشتن زبان مشترك بين مردم دسترسي به ديگر افراد
واطلاعات آنها را در شبكه تسهيل ميكند(ناهاپيت و گوشال،1998).كدها دادههاي حسي
را به مفاهيم قابل درك تبديل كرده و يك چاچوب مرجع براي مشاهده و تفسير محيط ارائه
ميدهد(ناهاپيت و گوشال،1998).
منظور
از تحصیلات در این تحقیق، متغیر اسمی تعداد سالهای آموزش آکادمیک افراد در سیستم
آموزشوپرورش و وزارت علوم و تحقیقات است.
منظور
از سابقهکاری تعداد سالهایی است که فرد بصورت حرفهای مشغول کسب درآمد بودهاست.
10-6. تعريف عملياتي متغيرها:
مبلغ
فروش نمایندگیها از پایگاه آماری ستاد مرکزی بیمه ملت برحسب واحد ریال بدست میآید.
اندازهگیری
متغیرهای سرمایه اجتماعی اعتماد،گرههای ضعیف و قوی زبان وكدهاي مشترك با استفاده
طیف 4 گزینهای لیکرت که از طریق پرسشنامه و بر اساس سوالات آن استخراج میشود،
بدست میآیدبطوریکه با امتیاز بندی گزینهها نهایتاً امتیاز افراد پاسخ دهنده بر
این اساس بدست میآید.
متغیر
تحصیلات از طریق پرسشنامه و نیز پروانه فعالیت نمایندگی آنها بدست میآید.
متغیر سابقهکار
افراد از طریق پرسشنامه از پاسخدهندگان بدست میآید
10-7. مقياس اندازه
گيري متغيرها:
برای
اندازهگیری مولفههای سرمایه اجتماعی با توجه ماهیت آنها مقیاس فاصلهای در
نظرگرفته میشود.علاوه براین میزان فروش بنگاهها نیز ماهیتی کمی داشته و مقیاس
اندازه گیری آنها نیز برای بنگاهها رتبهای است.
تحصیلات
متغیر رتبهای است که بر اساس تعداد سالهای آموزش آکادمیک افراد مشخص میشود.
متغیر
تجربهکاری که نشاندهنده تعداد سالهایی است که فرد از طریق شغل خود کسب درآمد
داشته است متغیر کمی با مقیاس فاصلهای است.
10-8.
روشهای گردآوری اطلاعات:
10-8-1. روش گردآوري دادهها:
بخش كيفي:
در بخش كيفي اطلاعات و دادههاي مورد نياز از طريق مصاحبه با خبرگان و
دريافت نظرات ايشان در خصوص موارد موردنظر تحقيق،بدست ميآيد.
بخش كمي:
در
این پژوهش برای سنجش و اندازه گیری میزان سرمایه اجتماعی بنگاه از ابزار پرسشنامه
استفاده خواهد شد که از میان جامعه آماری برای آندسته از نمایندگیهایی که بر اساس
روش انتخاب حجم نمونه، مشخص شدهاند پرسشنامهای ارسال میشود که به آن پاسخ دهند
و بعد از ان پرسشنامهها جمع آوری شده و گام بعدی تحقیق انجام میشود.
برای گردآوری مقادیر فروش بنگاهها نیز از پایگاه آماری بیمه ملت(ستاد
مرکزی) استفاده میشود.از آنجاکه بیمهنامههای صادره الزاما باید در پایگاه
الکترونیکی ستاد مرکزی بیمه ملت ثبت شود بنابراین دادهها از اعتبار بالایی
برخوردار هستند.
10-9. روش
سنجش روايي ابزار:
منظور از روايي اين است که مقياس و محتواي ابزار يا سوالات مندرج در ابزار
دقيقا متغيرها و موضوع مورد مطالعه را بسنجد.برای تحقیق حاضر از نظرات خبرگان
دانشگاهی و صنعت بیمه استفاده میشود .
10-10. روش سنجش پایایی ابزار:
پايايي ابزار که از آن به اعتبار ،دقت ، و اعتمادپذيري نيز تعبير مي شود،
عبارتست از اينکه اگر يک وسيله اندازه گيري که براي سنجش متغير و صفتي ساخته شده
در شرايط مشابه در زمان يا مکان ديگر مورد استفاده قرار گيرد. در این تحقیق برای
این کار از روش پیشآزمون استفاده خواهد شد و برای گروهی متناسب با حجم نهایی اجرا
خواهد شد. وسپس از روش آلفای کرونباخ برای اثبات روایی و هماهنگی ابزار استفاده میشود.
10-11. تعريف جامعه آماري:
بخش
كيفي:
جامعه آماري بخش كيفي متشكل از اساتيد و خبرگاني است كه در زمينه سرمايهاجتماعي
و عملكرد بنگاهها صاحب نظر بوده و ميتوان در مراحل مختلف اجراي تحقيق از نظريات
آنان استفاده كرد.
بخش كمي:
جامعه آماری این پژوهش نمایندگیهای شرکت بیمه ملت هستند که در شهر تهران
پراکندهاند و بر اساس مجوزی که از شرکت
بیمه ملت دریافت کرده اند نسبت به انجام عملیات فروش بیمهنامه مشغول هستند.
10-12. روش تعيين حجم نمونه:
بخش
كيفي:
براي
بهرهگيري از نظر خبرگان و مصاحبه با اساتيد و كارشناسان بر اساس نياز در بخشهاي
مختلف تحقيق و نسبت به تناسب بخشها و توانمنديهاي ايشان استفاده خواهد شد.
بخش
كمي:
از
آنجا که کل جامعه آماری محدود به شهر تهران است و این
تعداد مقدار ثابتی است و جامعهای نسبتا همگن است
طبقه بندی خاصی برای نمونهها در نظر نمیگیریم از روش نمونهگیری تصادفی و
ساده استفاده میشود.
حجم نمونه بر اساس فرمول زیر محاسبه میشود:
حجم
جامعه N=
احتمال
موفقیت =P
آماره
استاندارد توزیع نرمال در سطح اطمینان مورد نظر= Z
خطای استاندارد= d
جامعه
آماري شامل 93بنگاه است كه بر اساس فرمول فوق در سطح اطمينان95درصد تعداد63 بنگاه
انتخاب خواهد شد.
10-14. روش نمونه گيري:
بخش
كيفي:
با توجه به نوع
جامعه آماري اين تحقيق در بخش كيفي،روش نمونهگيري از استيد و صاحب نظران بصورت
نمونهگيري هدفمند خواهد بود.
بخش كمي:
روش نمونه گیری
بدلیل شرایط نسبتا همگن جامعه آماری نمونهگیری بصورت تصادفی ساده انجام خواهد شد.
11.
قلمرو پژوهش):
این پژوهش در شهر تهران انجام خواهد شد.تنوع قومی و جمعیتی
افراد ساکن در پایتخت و خواستگاههای فرهنگی و اجتماعی گوناگون آنها باعث استقلال
بیشتر افراد موضوع تحقیق خواهد شد. بعلاوه گستردگی جغرافیایی شهر و تعداد نسبتا
بالای تعداد نمایندگیهای بیمه در تهران از نظر آمار و احتمالات میتواند
اعتبار تحقیق را بیشتر کند.
12.
روش هاي تجزيه و تحليل داده ها:
روش تجزیه وتحلیل داده های کیفی:
بخش کیفی: استفاده از روش کدگذاری. کدگذاري بعدي، یکی از انواع کدگذاري، در این تحقیق مورد استفاده قرار خواهد گرفت که این روش نیز به روش استقرائی پیگري شده است. در این روش پاسخهاي ارائه شده به سوال مورد نظر چندین بار مطالعه می شوند، قالب یا قالبهایی به ذهن میایند و سپس در صورت برخورداري از فراوانی لازم پذیرفته می شوند.
روش
تجزیه وتحلیل داده های کمی:
با توجه به اینکه مولفههای
سرمایه اجتماعی از طریق پرسشنامه اندازه گیری میشود بنابراین برای تمام پاسخ
دهندگان بر اساس معیارهای اندازه گیری امتیازی حاصل میشود و نهایتاٌ تمامی نمونه
بر اساس این امتیاز نسبت به یکدیگر رتبهبندی
میشوند.از بعد دیگر، فروش بنگاهها نیز از مرکز اطلاعات ستاد مرکزی بیمه ملت
استخراج میشود و چون در این تحقیق تلاش میشود عملکرد بنگاه(فروش) بعنوان تابعی
از ابعاد سرمایه اجتماعی و متغیرهای کنترلی بیان شود، برای تجزیه و تحلیل دادهها
از تکنیک رگرسیون آماری استفاده میشود.
13. پيش فرض هاي پژوهش:
در مدلسازی این
تحقیق برای تعیین ارتباط بین متغیرهای سرمایه اجتماعی و متغیر فروش بنگاه سایر
عوامل موثر لحاظ نمیشود و فرض شده است که فروش یک بنگاه فقط تابعی از متغیرهای
مستقل تحقیق است.
14. محدودیتهای پژوهش:
محدودیت خاصی وجود ندارد.
15. مسائل
اخلاقی پژوهش:
از آنجا که در اجرای
این تحقیق ممکن است بعضی اطلاعات شخصی افراد در پرسشنامهها درج شود برای محقق
الزام اخلاقی برای حفظ اطلاعات شخصی و محرمانه پاسخدهنگان و اطلاعات بنگاهها
وجود دارد.
16.
مراحل و فعالیتهای انجام پژوهش:
برای انجام این تحقیق در ابتدا مبانی نظری موضوع بیان میشود که به توضیح
و بیان مبانی تئوریک تحقیق پرداخته میشود.در
مرحله بعد به پیشنیه موضوع و تحقیقات انجام شده مرتبط در سطح بینالمللی و ملی
اشاره میشود.استفاده از نتایج کارهای انجام شده در موضوعات مشابه که در مناطق
مختلف و توسط محققان دیگر انجام شده است میتواند در انجام بهتر تحقیق موثر باشد.
گام بعدی تعیین جامعه آماری و نمونه است.جامعه مورد مطالعه تحقیق،
نمایندگیهای شرکت بیمه ملت در شهر تهران هستند که میبایست نمونه ای مناسب از
میان آنها انتخاب شود.روش گردآوری داده های تحقیق پرسشنامه است.سوالات این
پرسشنامه براساس مبانی نظری تحقیق تهیه میشود و میبایست بعد از مشورت و کسب نظر
از خبرگان نهایی شده و پیشآزمون(pre-test)
پرسشنامه انجام شده و اعتبار و روایی آن سنجیده شود.
برای پردازش دادههای جمعآوری شده از تکنیک رگرسیون استفاده میشود و بر
اساس نتایج حاصل،فرضیات تحقیق مورد سنجش قرار گیرند.در پایان نتیجه گیری و ارائه
پیشنهادات برای تحقیقات آتی ارائه میشود.