چارچوب نظری و پیشینه تجربی _هدی گودرزی فرزام

نظریه ها:

زمان در نگاه فیلسوفان:

فلسفه را دانش"وجود شناسی" میدانند و یکی از قدیمی ترین مباحث فلسف مساله ماهیت زمان است.فیلسوفان در این زمینه همواره با سوالات اساسی روبرو بوده اند که  به نمونه ای  از ان اشاره میکنیم:

آیا زمان واجب الوجود است یا ممکن الوجود؟

اگر ممکن الوجود است آیا جوهر است یا عرض؟

و دهها سوال دیگر از این نوع ......

پیداست که فیلسوفان گوناگون در قلمرو تلقی از زمان دارای اختلاف نظر هستند.بعضی از فلاسفه می گویند زمان امری موهوم است و وجود ندارد.بعضی گویند موجودی است وهمی ،اصولا زمانی وجود ندارد،برخی گویند زمان عبارت از فلک افلاک است،عده ای گویند مطلق حرکت است و گروهی گویند فلک افلاک است.ارسطو، فارابی  و ابن سینا زمان را مقدار حرکت فلک اعظم میدانند.ابن رشد اظهار میدارد:هر حادثه ای را امتدادی است که بدان اندازه گرفته میشود و آن زمان است.(خاکی .1379)

زمان در نگاه عارفان:

عارفان به علت ماهیت روش شناختی که بکار میگیرند یعنی شهود و تجربه های درونی ،از زبان نمادین و روزی استفاده میکنند و برای بیان منظور خود از اصطلاح خاص بهره میگیرند.عارفان به مفهوم "زمان"جنبه درونی داده و از ان با اصطلاحاتی مانند "وقت "، "زمان "، " آن "، "دم" و .... یاد میکنند.حرفاصل میان گذشته و اینده در عرف اهل عرفان "ان " میگویند.مراد از وقت آن حال وارده  بر قلب سالک است. مثل "عشق،توکل،تسلیم و رضا " . ابا علی دقایق گوید:وقت همان است که تو در انی، واگر آن فکر دنیا باشد وقت تو دنیاست و اگر عقلی باشد وقت تو عقلی است،اگر در حال سرور باشی وقت سرور، اگر حزن،وقت تو حزن(خاکی،1379)

new-philosophy.ir/?p=5818

www.hawzah.net/fa/subject/subjects/79561

 

پیشینه تجربی

لغت زمان بین زبان پارسی و عربی مشترک است.در زمان پهلوی sampan،در ایران باستان jeans،در زبان آرامی jacana،در ارمنی shamanic و در سریانی saran و در عربیzamia،امده است.

قرنها پس از ظهور زرتشت اولین به خدایی برای زمان در بین ایرانیان اشاره میشود برخی از محققین خدای زمان از خدایان قدیم آراییها است که در وداها به نام "مهاکاله" از ان یاد شده است.این کلمه به معنی زمان بی کرانه میباشد و زمان چه از نظر مفهومی و چه از نظر تلقی عملی که از ان در طول تاریخ شده است دچار تحولاتی بوده است که به طور کلی بستر زمان خود را در دورانهای مختلف با شیوه های متفاوت تقسیم کرده است. اما روستاییان چون نیازی به هم زمانی دقیق فعالیتها نداشتند به ندرت واحدهای دقیق برای اندازه گیری فواصل کوتاه زمانی ابداع کردند اما امروزه سراسر جهان بطور دقیق به مناطق جغرافیایی،با زمان و نصف النهار معین تقسیم شده است که ما از آن"زمان استاندارد" سخن میگوییم که طبق قرارداد بین المللی گرینویچ در انگلستان مبدا قرار گرفت که تمام تفاوتهای زمانی بر مبنای آن سنجیده میشود و در عوامل گوناگونی مانند همانند سازی،همسان سازی و خطی کردن بر پیش فرضهای بنیادی تمدن اثر گذاشت و تحولات وسیعی در چگونگی برخورد مردم عادی با زمن در زندگی روزمره شان بوجود اورد(خاکی،1379)

و نتیجه میگیریم که در دوران اولیه ،زمان عاملی برای حفظ و بقای جسمانی و در زمان دیگر تلاش برای آموزش و در دوره بعد برای درک و فهم طبیعت امده است (غفاری و همکاران 1385)

این تحقیق به منظور بررسی مدیریت زمان در پیشرفت تحصیلی دانشجویان میباشد که در ذیل به نمونه هایی از تحقیقات و مقالات دوستان که حول محور همین موضوع انجام شده است اشاره میکنیم.

اقایان با نام های خسرو جهان سير, كريم صالح زاده, حبيبه وثاقي, اقبال موسوي فر  در پایان نامه خود با عنوان (تاثير مديريت زمان در پيشرفت تحصيلي دانشجويان دانشگاه آزاد اسلامي واحد مراغه)  به این نتیجه رسیدند که آزمونهاي همبستگي نشان داد كه بين مولفه هاي برنامه ريزي كوتاه مدت و نگرش به زمان با پيشرفت تحصيلي رابطه معناداري وجود دارد ولي بين مولفه برنامه ريزي بلندمدت و پيشرفت تحصيلي رابطه معناداري وجود ندارد. همچنين بين ميزان مديريت زمان در دانشجويان دختر و پسر تفاوت معناداري ديده نشد. نتايج تحليل واريانس يكسويه از سن، ترم و رشته هاي تحصيلي دانشجويان با مديريت زمان نشان داد كه بين سن و رشته هاي تحصيلي دانشجويان با مديريت زمان تفاوت معناداري وجود دارد، ولي اين تفاوت بين ترم هاي مختلف دانشجويان و مديريت زمان ديده نشد.

و همچنین گروهی دیگر از دانشجویان دانشکده علوم پزشکی در پایان نامه خود با عنوان (چگونگی مدیریت زمان مطالعه دانشجویان در دانشگاه علوم پزشکی کرمان)  به این نتیجه رسیدند که: اغلب دانشجويان در طول ترم تحصيلي برنامه مدوني براي مديريت زمان مطالعه خود ندارند. بنابر اين لازم است اهميت مهارت مديريت زمان را با تاکيد بيشتري به دانشجويان آموزش داد تا مهارت و نگرش در مورد لزوم عملکرد مديريت زمان در آن ها نهادينه شود.

www.prozhe.com

www.sid.ir

www.irandoc.ir