پیشینه تجربی

امروزه اشتغال مادر و عدم‌ حضور تمام وقت وي در خانه‌ از نظر كمي و كيفي در مراقبت از كودكان تاثير گذاشته است. بطوريكه اشتغال مادر بعنوان يكي از عوامل موثر برسازگاري يا ناسازگاري كودكان مطرح شده است. برخي از محققان براين باورند كه اشتغال مادر مانع مراقبت كمي و كيفي لازم از كودك مي‌گردد و اثرات ‌نامناسبي برسازگاري وي مي‌گذارد. از طرف ديگر، برخي اظهار داشته‌اند كه ‌اشتغال مادر با ارائه يك الگوي مثبت از نقش زن مي‌تواند اثرات مثبتي را برسازگاري كودك داشته باشد.

عصمت ابراهیمی در پژوهشی که در مورد دختران دبستانی در شهر تهران انجام داده، نشان داد كه بين‌ اشتغال ‌مادر و سازگاري دختران رابطه معنادار آماري وجود ندارد. رضايت مادر از كار خود برسازگاري دختران تاثير مثبت داشته است و سطح تحصيلات مادر بر سازگاري دختران تاثير مثبت داشته است[*]. همچنین حسن علیزاده پروین در پژوهشی به ديدگاه زنان شاغل نسبت به تاثير اشتغال بر تحصيل سلامت و تربيت كودكان پرداخته و به این نتیجه رسیده است که 50 درصد زنان معتقدند كه كار كردن آنها در خارج از خانه، بر روي وظايف خانه تاثير نمي‌گذارد و 46 درصد كه اشتغال خود را مؤثر بر وظايف خانه دانسته‌اند، عمده‌ترين تاثير را، اختلال در نظم امور خانه و عدم رسيدگي به فرزندان مطرح ساخته‌اند. 36 درصد زنان معتقدند كه كار كردن آنان بر روي تربيت فرزندان تاثيري ندارد و 52 درصدي كه اشتغال خود را مؤثر بر تربيت فرزند دانسته‌اند عمده‌ترين تاثير را در حالت كلي به لحاظ كمي وقت مادر، تربيت غيرصحيح فرزند ذكر كرده‌اند[**]. فرزانه حاتمی در طرح پژوهشی خود تحت عنوان بررسي ديدگاه زنان شاغل نسبت تاثير اشتغال به تربيت و سلامت و تحصيل فرزندان چنین نتیجه گیری کرده است که از ديد زنان شاغل مناسب‌ترين مشاغل، كار در آموزش و پرورش با 73 درصد رضایت بوده است و مهمترين مانع در اين راه "مسئله نگهداري فرزند" است[***]. کاملیا روحانی نیز در پایان نامه خود به بررسي درجه اضطراب جدايي مادري در زنان شاغلي كه اولين فرزند خود را به مهدهاي كودك می سپارند دقیق شده است و با استفاده از پرسشنامه های دوبخشی به این نتیجه رسیده است که در مجموع، اكثريت واحدهاي مورد پژوهش از درجه نسبتا زياد اضطراب جدايي مادري، برخوردار بودند. ميانگين درجه اضطراب جدايي مادري در اين پژوهش 21/22 با انحراف معيار 3-19 بود. درجه اضطراب جدايي مادري اكثريت واحدهاي مورد پژوهش در دو عامل نگرانيهاي مادر در رابطه با جدايي از كودك 3/83 درصد) و نگرانيهاي مادر در رابطه با شغل (3/73 درصد)، داراي شدت نسبتا زياد بود و این نگرانی تاثیر بسیار نامطلوبی بر سلامت روانی کودک داشته است[****].

 

[*]http://database.irandoc.ac.ir/articles/11332

[**]http://database.irandoc.ac.ir/articles/470713

[***]http://database.irandoc.ac.ir/articles/472437

[****]http://database.irandoc.ac.ir/articles/99372