روش تحقیق

سعیده حبیبی (اصلاح تعریف عملیاتی و قراردادن پرسشنامه و تعریف مفهومی و روش نمونه گیری)

تعریف عملیاتی:

فناوری اطلاعات: منظور کامپیوتر و تمامی فناوریهای مرتبط با آن می باشد. اعم از سخت افزار و نرم افزار های کتابخانه ای، دیسک فشرده، چاپگر و ...  هستند که در کتابخانه ها برای انجام فعالیت های گوناگون از قبیل امانت، سازماندهی، و جستجو مورد استفاده قرار می گیرند.

پذیرش فناوری اطلاعات: منظور تمایل و رضایت کتابدران در استفاده و بکارگیری فناوریهای اطلاعاتی گوناگون در انجام فعالیتهای کتابخانه و همچنین میزان استفاده از آنها می باشد.

کتابدار: فردی است که در محیط کتابخانه کار میکند.

دانشگاه های غیرانتفاعی: منظور تمام دانشگاه های غیرانتفاعی شهر تهران می باشد.

مفید بودن: در خصوص مفید بودن منظور فناوری های موجود در محیط کار برای انجام فعالیتها می باشد، که هر چه این فناوریها سبب بهبود عملکرد سازمانی شوند؛ مفیدتر بوده و بیشتر مورد استفاده قرار خواهد گرفت.

سهولت استفاده: منظور آسانی استفاده از فناوری های موجود در محیط کار برای انجام وظایف می باشد. هر چه این فناوری ها نیاز به تلاش کمتری برای یادگیری داشته باشند و نحوه استفاده از آنها آسان باشد، بیشتر مورد استفاده قرار می گیرند.

سطح تحصیلات: دربرگیرنده افراد از سطح دیپلم تا دکتری و شامل هر رشته تحصیلی است. لازم به ذکر است پرسنل خدماتی (مستخدمین و تاسیسات) از این تعریف حذف و در واقع تنها افرادی که با خدمات کتابخانه سر و کار دارند مدنظر می باشد.  

تمایل و علاقه کارکنان: منظور احساس مثبت یا منفی کتابداران در خصوص استفاده از فناوریهای موجود در محیط برای انجام وظایف می باشد.

تصمیم برای استفاده: میزان تصمیم شخص برای استفاده از فناوری های اطلاعاتیدر دسترس در محیط کتابخانه که برای انجام فعالیتها می توان مورد استفاده قرار داد.

دوره های آموزشی: دوره هایی است که به منظور یادگیری و آموزش برای افراد در رشته های گوناگون برگزار می گردد.

جنسیت کارکنان: زن یا مرد بودن

تعریف مفهومی:

فناوري اطلاعات: وسيله اي براي ذخيره سازي، پردازش و ارائه اطلاعات است كه به صورت الكترونيكي و مبتني بر تعدادي  رسانه  مي باشد.

پذیرش فناوری اطلاعات: درک عواملی که موجب پذیرش یک فناوری می شود و همچنین فراهم شدن شرایطی که تحت آن فناوری های اطلاعات مورد نظر پذیرفته شود.

کتابدار: کتابدار کسی است که علم و هنر کتابداری را کسب کرده‌است و آن شامل مدیریت، سازماندهی، فهرست نویسی، رده‌بندی، دانش‌شناسی و اشاعه اطلاعات می‌باشد. کتابدار باید با دانش‌های روز در حوزه علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی آشنا باشد.

دانشگاه: به همه دانشگاهها، مؤسسات آموزش عالی اعم از آموزشی و پژوهشی، روزانه و شبانه دولتی و غیردولتی، «دانشگاه» گفته می‌شود.

مفید بودن: فشار اجتماعی درک شده توسط فرد برای انجام یا عدم انجام یک رفتار اشاره دارد. غالبا افراد بر مبنای ادراکشان از آنچه دیگران فکر می کنند، عمل می کنند.

سهولت استفاده: درجه ای از اعتقادات افراد است مبنی بر اینکه استفاده از یک سیستم ویژه نیاز به تلاش جسمانی و روانی ندارد.

سطح تحصیلات: اکتسابات و درس هایی که در مدارس خوانده می شود و بیشتر در مورد مدارس عالی گفته می شود.

تمایل و علاقه کارکنان: احساس مثبت و یا منفی درباره انجام یک کار و یا رفتار می باشد.

تصمیم به استفاده: شدت و نیت و اراده فردی برای انجام یک رفتار می باشد. به عبارتی افراد تمایل دارند در رفتارهایی درگیر شوند که قصد انجام آن را دارند .

دوره های آموزشی: کلیه مساعی و کوشش هایی است که جهت ارتقا سطح دانش و آگاهی، مهارتهای فنی و حرفه ای و شغلی و همچنین ایجاد یک رفتار مطلوب در کارکنان یک سازمان جهت آماده کرده آنها برای انجام وظایف و مسئولیت های شغلی صورت می گیرد.

جنسیت: واژهٔ جنسیت (Gender) یک مفهوم اجتماعی است و با واژهٔ جنس (sex) که معمولاً برای بیان همان موضوع ولی از دیدگاه زیست‌شناسی به کار می‌رود متفاوت است. جنسیت شامل رفتارها، نقش‌های اجتماعی و اندیشه‌های اجتماعی است که فرهنگ حاکم بر هر جامعه به عهدهٔ دو جنس زن و مرد می‌گذارد.

روش نمونه گیری:

روش اجرایی این پژوهش پیمایشی است. لذا در این شرایط امکان دستکاری متغییرهای محیطی وجود ندارد و کنترل کمتری بر محیط پژوهش وجود دارد. پیش فرض اصلی در روش پیمایشی این است که به کارگیری دقیق روش های علمی می توان از طریق مطالعه یک نمونه به تعمیم نتایج آن به یک جامعه بزرگتر نائل شد. (کومار، 1374)

ابزار مورد استفاده در این پژوهش پرسشنامه می باشد. از آنجا که پرسشنامه ساده ترین راه برای گردآوری داده ها به شمار می آید، رایج ترین تکنیک مورد استفاده در پژوهشها می باشد که در این جا مورد استفاده قرار خواهد گرفت.

سطح تحلیل: خرد

واحد تحلیل: کتابداران کتابخانه ها

واحد مشاهده: کتابخانه های دانشگاه های غیرانتفاعی سطح تهران

حجم نمونه: با توجه به جامعه مورد بررسی که کتابداران کتابخانه های دانشگاهی غیرانتفاعی شهر تهران می باشد حجم نمونه 150 نفر برآورد می گردد. لذا با بررسی لیست دانشگاه ها و مراکز پژوهشی وابسته به وزارت علوم، تحقیقات و فناوری دانشگاه های غیرانتغاعی را شناسایی خواهیم کرد.

پرسشنامه:

کتابدار گرامی

سلام

پرسشنامه ای که پیش رو دارید به عنوان ابزاری برای سنجش و بررسی عوامل موثر در استفاده از فناوری اطلاعات در میان کتابداران دانشگاه های غیرانتفاعی طراحی شده است. لازم به ذکر است که نتایج حاصل از این پرسشنامه بخش اساسی این پژوهش را تشکیل می دهند. لذا یاری و همکاری شما در پاسخگویی دقیق به سوالات زمینه دستیابی به نتایج مناسب را ایجاد خواهد کرد. بنابراین از جنابعالی / سرکارعالی تقاضا می شود با اختصاص بخشی از وقت خود و تکمیل این پرسشنامه به انجام بهتر این مهم مساعدت فرمایید.

 با تشکر فراوان

1.      بخش اول:

1.1.   نام دانشگاه:

1.2.   جنسیت: زن    مرد

1.3.   سن: ..... سال

1.4.   سابقه کار در کتابخانه:

1.5.   سطح تحصیلات: دیپلم      کاردانی           کارشناسی       کارشناسی ارشد و بالاتر

1.6.   رشته تحصیلی:

2.      بخش دوم:

2.1.   از کدام یک از انواع فناوری های اطلاعات زیر برای انجام وظایفتان استفاده می کنید؟

نرم افزارهای کتابخانه ای(مانند پارس آذرخش)  

نرم افزارهای ایجاد پایگاه اطلاعاتی(مانند Access)

نرم افزارهای گرافیکی نرم افزارهای آماری(مانند SPSS)

زبانهای برنامه نویسی(مانند Visual Basic)

نرم افزارهای کاربردی(مانند حسابداری، دبیرخانه و...)

اینترنت و پست الکترونیکی

ارتباطات آن لاین(مانند کنفرانس الکترونیکی)

دیسکت و لوح فشرده£ اسکنر£ چاپگر

سایر (لطفا نام ببرید):

2.2.   معمولا برای انجام کدام یک از وظایف خود از فناوری اطلاعات استفاده می نمایید؟

ارائه خدمات امانت

جستجوی پایگاه اطلاعات کتابخانه

همکاریهای بین کتابخانه ها

فهرست نویسی

نمایه سازی

تهیه گزارش

امور مالی و بودجه

جست و جوی اطلاعات در اینترنت

سایر(لطفا نام ببرید)

2.3.   میانگین دفعات استفاده شما از فناوری اطلاعات حدودا چند بار است؟

چندین بار در روز

یک بار در روز£

2 تا 3 بار در هفته

هفته ای یکبار

2 تا 3 بار در ماه

2.4.   میانگین مدت استفاده از فناوری اطلاعات در هر روز به چه میزان است؟

بیشتر از 3 ساعت

2 تا 3 ساعت

از نیم ساعت کمتر

تقریبا هیچ

3. بخش سوم:

4.      بخش چهارم:

5.      بخش پنجم: